Quyền ưu tiên cho phép một đơn nhãn hiệu nộp tại Việt Nam lấy ngày nộp của đơn đầu tiên cho cùng nhãn hiệu, nộp ở một nước thành viên điều ước quốc tế mà Việt Nam cũng tham gia, làm ngày ưu tiên, nếu đơn tại Việt Nam được nộp trong thời hạn sáu tháng kể từ ngày nộp đơn đầu tiên theo Công ước Paris. Muốn hưởng quyền này, bạn phải khai yêu cầu trong tờ khai và nộp tài liệu chứng minh trong thời hạn quy định.
Với chủ nhãn đã nộp đơn ở nước ngoài trước rồi mới nộp vào Việt Nam, đây là công cụ đáng giá: trong sáu tháng chuẩn bị, nếu có ai khác nộp đơn cho nhãn trùng hoặc tương tự tại Việt Nam, đơn của bạn vẫn được tính từ ngày sớm hơn. Bài này đi theo góc tờ khai: khai thế nào, kèm gì, và những lỗi khiến yêu cầu ưu tiên không được chấp nhận. Phần thủ tục tổng thể cho chủ nhãn nước ngoài nằm ở danh mục riêng trên trang này.
Ai cần đến quyền ưu tiên
Nhóm thứ nhất là doanh nghiệp nước ngoài đã nộp đơn ở nước mình, nay muốn mở rộng sang Việt Nam. Thay vì nộp đồng loạt ở nhiều nước cùng lúc, họ nộp ở nước nhà trước, rồi trong vòng sáu tháng lần lượt nộp ở các nước khác kèm yêu cầu ưu tiên. Cách này cho thời gian thử thị trường, dịch tài liệu, chọn đại diện mà không mất vị trí.
Nhóm thứ hai là doanh nghiệp Việt Nam nhưng đã nộp đơn đầu tiên ở nước ngoài, ví dụ một công ty khởi nghiệp nộp ở Singapore hay Hoa Kỳ trước vì định hướng thị trường ở đó, sau đó mới nộp ở Việt Nam. Trường hợp này ít gặp hơn nhưng có thật, và cũng hưởng được quyền ưu tiên nếu đáp ứng điều kiện.
Nhóm thứ ba là đơn quốc tế theo hệ thống Madrid chỉ định Việt Nam có yêu cầu ưu tiên; trường hợp này yêu cầu được khai trong đơn quốc tế theo thủ tục của hệ thống đó, khác với việc khai trong tờ khai đơn quốc gia mà bài này bàn.
Nếu bạn chưa từng nộp đơn ở đâu, đơn tại Việt Nam chính là đơn đầu tiên, ngày ưu tiên là ngày nộp đơn tại Việt Nam, và bạn không phải khai gì ở mục quyền ưu tiên.
Điều kiện để yêu cầu ưu tiên được chấp nhận
Các điều kiện dưới đây là nguyên tắc theo Công ước Paris và Luật Sở hữu trí tuệ. Chi tiết về tài liệu và thời hạn nộp bổ sung nên đối chiếu văn bản hướng dẫn hiện hành.
| Điều kiện | Nghĩa là gì | Hay sai ở đâu |
|---|---|---|
| Đơn đầu tiên nộp ở nước thành viên | Nước nhận đơn đầu tiên cùng là thành viên điều ước có quy định quyền ưu tiên với Việt Nam | Hiếm sai, vì phần lớn các nước là thành viên Công ước Paris |
| Cùng chủ đơn hoặc người được chuyển giao quyền | Người nộp tại Việt Nam là chủ đơn đầu tiên hoặc người thừa kế, được chuyển giao quyền ưu tiên | Công ty con nộp tại Việt Nam trong khi công ty mẹ nộp đơn đầu tiên, không có văn bản chuyển giao |
| Cùng nhãn hiệu | Mẫu nhãn tại Việt Nam giống mẫu trong đơn đầu tiên | Đổi màu, thêm chữ tiếng Việt vào mẫu nộp tại Việt Nam |
| Hàng hoá, dịch vụ nằm trong phạm vi đơn đầu tiên | Chỉ phần danh mục trùng với đơn đầu tiên được hưởng ưu tiên | Thêm sản phẩm mới không có trong đơn đầu tiên rồi tưởng cũng được ưu tiên |
| Trong thời hạn sáu tháng | Tính từ ngày nộp đơn đầu tiên tới ngày nộp tại Việt Nam | Tính nhầm từ ngày đơn đầu tiên được cấp hoặc được công bố |
| Khai trong tờ khai và nộp tài liệu | Ghi yêu cầu, nộp bản sao đơn đầu tiên có xác nhận và các tài liệu liên quan | Khai nhưng không nộp tài liệu đúng hạn |
Sáu tháng là thời hạn cho nhãn hiệu theo Công ước Paris; sáng chế có thời hạn khác. Đừng lẫn hai con số khi đọc tài liệu về sở hữu công nghiệp nói chung.
Khai quyền ưu tiên trong tờ khai
Mục quyền ưu tiên trong tờ khai thường yêu cầu các thông tin sau; thứ tự và tên ô có thể khác theo mẫu đang áp dụng:
- Chọn căn cứ yêu cầu ưu tiên, thông thường là theo Công ước Paris hoặc điều ước khác mà Việt Nam là thành viên.
- Ghi số đơn đầu tiên đúng như cơ quan nước ngoài cấp, kể cả ký tự chữ.
- Ghi ngày nộp đơn đầu tiên theo đúng ngày cơ quan nước ngoài ghi nhận, không theo ngày bạn gửi hồ sơ.
- Ghi tên nước hoặc tổ chức nơi nộp đơn đầu tiên.
- Nếu chỉ một phần danh mục được hưởng ưu tiên, ghi rõ phần đó.
- Đánh dấu tài liệu ưu tiên kèm theo, hoặc ghi rõ sẽ nộp bổ sung trong thời hạn.
- Nếu người nộp tại Việt Nam khác chủ đơn đầu tiên, chuẩn bị văn bản chuyển giao quyền ưu tiên.
Số đơn và ngày nộp đơn đầu tiên phải lấy từ giấy xác nhận chính thức của cơ quan nước ngoài, không lấy từ thư của đại diện bên đó. Sai một chữ số là đủ để bị hỏi lại.
Tài liệu ưu tiên gồm những gì
Bản sao đơn đầu tiên có xác nhận. Thường là bản sao do cơ quan nhận đơn đầu tiên cấp hoặc xác nhận. Một số cơ quan sở hữu trí tuệ có hệ thống trao đổi điện tử tài liệu ưu tiên; bạn tìm hiểu xem cách nộp nào được chấp nhận tại thời điểm nộp.
Bản dịch nếu cần. Tài liệu không bằng tiếng Việt có thể phải kèm bản dịch theo yêu cầu. Nội dung cần dịch chính xác nhất là phần danh mục hàng hoá, dịch vụ, vì đó là căn cứ xác định phần được hưởng ưu tiên.
Văn bản chuyển giao quyền ưu tiên. Khi người nộp tại Việt Nam không phải chủ đơn đầu tiên, ví dụ công ty mẹ nộp đơn đầu tiên còn công ty con nộp tại Việt Nam, cần văn bản thể hiện quyền ưu tiên đã được chuyển giao.
Nộp trong thời hạn. Nếu không nộp kèm đơn, tài liệu ưu tiên phải nộp trong thời hạn quy định. Quá hạn, yêu cầu ưu tiên có thể không được chấp nhận, nhưng đơn vẫn tiếp tục với ngày ưu tiên là ngày nộp tại Việt Nam.
Ví dụ giả định: sáu tháng được dùng như thế nào
Ví dụ giả định: một công ty mỹ phẩm ở Hàn Quốc nộp đơn nhãn hiệu tại nước mình ngày 10 tháng Ba. Ngày 15 tháng Bảy, công ty nhờ đại diện sở hữu công nghiệp tại Việt Nam nộp đơn cho cùng mẫu nhãn, danh mục là các sản phẩm chăm sóc da đã có trong đơn đầu tiên, kèm yêu cầu ưu tiên. Đơn tại Việt Nam nằm trong sáu tháng nên có thể được hưởng ngày ưu tiên là 10 tháng Ba.
Giả sử trong khoảng thời gian đó, ngày 2 tháng Năm, một người khác tại Việt Nam nộp đơn cho nhãn gần giống. Nếu yêu cầu ưu tiên của công ty Hàn Quốc được chấp nhận, đơn của họ được xét như nộp từ 10 tháng Ba, sớm hơn đơn kia.
Nhưng nếu trong đơn tại Việt Nam, công ty thêm nhóm sản phẩm thực phẩm chức năng không có trong đơn ở Hàn Quốc, phần đó chỉ có ngày ưu tiên là ngày nộp tại Việt Nam. Và nếu mẫu nhãn nộp tại Việt Nam có thêm phần chữ tiếng Việt mà mẫu gốc không có, yêu cầu ưu tiên có thể không được chấp nhận vì không phải cùng một nhãn.
Lịch sáu tháng cho chủ nhãn định nộp vào Việt Nam
Sáu tháng trôi rất nhanh khi phải làm việc qua nhiều bên: đại diện ở nước nhà, đại diện ở Việt Nam, người dịch, bộ phận pháp chế. Một lịch làm việc đơn giản giúp không ai phải chạy nước rút ở tuần cuối:
- Ngay khi có ngày nộp đơn đầu tiên: ghi hạn chót sáu tháng vào lịch chung, kèm mốc nhắc trước đó hai tháng và một tháng.
- Tháng đầu tiên: quyết định có vào Việt Nam hay không, chọn đại diện sở hữu công nghiệp, ký giấy uỷ quyền.
- Tháng thứ hai và thứ ba: xin bản sao đơn đầu tiên có xác nhận, chuẩn bị bản dịch danh mục, kiểm tra mẫu nhãn giống hệt.
- Tháng thứ tư: tra cứu sơ bộ tại Việt Nam, điều chỉnh danh mục cho phù hợp cách diễn đạt được chấp nhận, trong phạm vi đơn đầu tiên.
- Tháng thứ năm: nộp đơn tại Việt Nam, để dư thời gian xử lý trục trặc.
- Sau khi nộp: theo dõi hạn nộp tài liệu ưu tiên nếu chưa nộp kèm, và mọi thông báo của Cục.
Đặt mốc nộp ở tháng thứ năm thay vì tuần cuối của tháng thứ sáu không làm mất gì, mà cho bạn khoảng đệm khi chữ ký số trục trặc, khi bản dịch phải làm lại, hay khi người ký đi vắng.
Khi yêu cầu ưu tiên bị từ chối
Cục có thể không chấp nhận yêu cầu ưu tiên vì quá thời hạn, vì nhãn không giống, vì thiếu tài liệu, vì người nộp không có quyền. Khi đó Cục thông báo và bạn có cơ hội giải trình hoặc bổ sung theo thời hạn trong thông báo. Yêu cầu ưu tiên bị từ chối không có nghĩa là đơn bị từ chối; đơn vẫn được thẩm định bình thường, chỉ là ngày ưu tiên lùi về ngày nộp tại Việt Nam.
Hậu quả thật sự chỉ xuất hiện khi trong khoảng thời gian giữa hai ngày có một đơn khác xen vào. Nếu bạn biết có đơn như vậy, việc giữ được quyền ưu tiên trở nên rất quan trọng và đáng được đầu tư lập luận cẩn thận. Đây là tình huống nên có luật sư sở hữu trí tuệ đi cùng; bạn có thể hỏi luật sư trên AI Cố Vấn để được định hướng trước khi trả lời thông báo.
Một lưu ý cuối: quyền ưu tiên không phải là cách kéo dài thời gian tuỳ ý. Sáu tháng là cố định, không gia hạn. Kế hoạch nộp đơn ra nhiều nước cần bắt đầu từ ngày nộp đơn đầu tiên, không phải từ lúc nghĩ tới thị trường thứ hai.
Câu hỏi thường gặp
Thời hạn quyền ưu tiên cho nhãn hiệu là bao lâu?
Theo Công ước Paris, thời hạn là sáu tháng kể từ ngày nộp đơn đầu tiên. Đơn tại Việt Nam phải được nộp trong thời hạn này thì mới có thể yêu cầu hưởng ngày ưu tiên của đơn đầu tiên.
Có thể yêu cầu ưu tiên từ nhiều đơn khác nhau không?
Về nguyên tắc, một đơn có thể yêu cầu hưởng ưu tiên từ nhiều đơn đầu tiên cho các phần danh mục khác nhau, miễn từng phần đáp ứng điều kiện. Cách khai cụ thể nên đối chiếu hướng dẫn hiện hành của Cục.
Mẫu nhãn tại Việt Nam có thể khác chút ít so với đơn đầu tiên không?
Điều kiện là cùng một nhãn hiệu. Khác biệt chỉ ở mức kỹ thuật trình bày có thể được chấp nhận, nhưng thêm chữ, đổi hình hay đổi màu yêu cầu bảo hộ dễ khiến yêu cầu ưu tiên bị từ chối.
Không nộp kịp tài liệu ưu tiên thì đơn có bị huỷ không?
Thông thường đơn không bị huỷ chỉ vì lý do này. Yêu cầu ưu tiên có thể không được chấp nhận và ngày ưu tiên trở về ngày nộp đơn tại Việt Nam, còn đơn vẫn được thẩm định tiếp.
Đơn đầu tiên bị từ chối ở nước ngoài thì còn yêu cầu ưu tiên được không?
Theo Công ước Paris, quyền ưu tiên phát sinh từ việc nộp đơn đầu tiên hợp lệ, không phụ thuộc vào kết quả cuối cùng của đơn đó. Tuy vậy, tình huống cụ thể nên hỏi người làm nghề.